نقش موسيقي و روح زندگي

موسيقي از جمله هنرهايي است كه در زندگي ما نقش موثري داشته و همچنان دارد. آميختگي زندگي ما با اين هنر تا آن درجه است كه با موسيقي به دنيا مي آييم و با موسيقي هم از دنيا مي رويم. بر همين مبنا موسيقيدانان و اساتيد موسيقي ما براي تك تك آئين ها و سنن ما اعم از آئين هاي مذهبي و ملي، آئين هاي ويژه چهار فصل و... موسيقي ويژه اي در نظر گرفته و بر اساس آن آثار زيادي خلق كرده اند. مثلاً ما دوازده قطعه نوروز داشتيم؛ يعني براي هر روز از ايام نوروز آهنگ خاصي ساخته شده بود. به همين ترتيب براي ايام خاص مثل شب يلدا هم موسيقي ويژه اي وجود داشت. در ايام گذشته چون امروز راديو و تلويزيون اوقات فراغت مردم را پر نكرده بود، بنابراين موسيقي براي تمام ايام ويژه و حتي ساعت هاي خاص انديشيده بود و بر اساس آن، آهنگ هاي مستقل ساخته شده بود. نكته قابل توجه، همراهي شعرا با موسيقيدان هاي آن دوران بود. شعرا نيز بر اساس آئين ها و رسوم ايرانيان و همچنين بر مبناي آهنگ هايي كه ساخته مي شد، اشعار مناسب آن آهنگ را مي سرودند و اين هماهنگي و همكاري ميان موسيقيدان ها و شاعران، نتايج پر باري در بر داشت كه همانا خلق آثار ماندگار در موسيقي ايراني بود. آن چه كه مهم است و حتماً بايد از سوي همه كساني كه دست اندركار موسيقي اين سرزمين هستند مورد توجه قرار گيرد، اهميت و ارزش نهادن به اين آثار و گردآوري اين آهنگ ها است. متوليان موسيقي بايد خيلي پيش از اين از اين آثار حمايت مي كردند و در گردآوري و تدوين اين گنجينه هاي با ارزش موسيقي ايراني كه برخاسته از فرهنگ و سنت و در نهايت زندگي مردم اين سرزمين است اهتمام مي كردند. من اين اميد را دارم كه جوانان علاقه مند موسيقي كه امروز با جديت سعي در حفظ و اشاعه هنر والاي سرزمين خود دارند، اين امر مهم را انجام دهند و آثار گذشته كه تنيدگي ناگسستني با تاريخ ايران زمين دارد را بازآفريني و احيا كنند. همان طور كه اشاره كردم، موسيقي به بزرگترين شب سال، - شب يلدا- نيز فكر كرده و موسيقيدان ها آهنگ هاي مناسب اين شب را ساخته بودند. در روزگار گذشته مردم اين سرزمين در چنين شبي در كنار تلاوت قرآن و تفال به ديوان خواجه شيراز كه توسط مردان بزرگ خانواده ها انجام مي شد، با اجراي آن آهنگ ها، شب را به صبح مي رساندند، اما رفته رفته آن آهنگ ها از زندگي مردم رخت بربست؛ البته برخي موسيقي هاي آئيني مثل نوروزخواني همچنان در بسياري از نواحي رايج است، اما بايد در احياي آثار مناسب شب ها و روزهاي خاص زندگي مردم تمهيدات لازم انديشيده شود.

منبع: magiran.com