بهار رنگين كمان رنگ ها

نگاهی به رنگ های بهار

[CENTER][COLOR="#FF0000"]ذخیره ای بنه از رنگ و بوی فصل بهار

که می رسند ز پی، رهزنان بر من و دی1[/COLOR][/CENTER]

از ویژگی های بهار، رنگارنگی، تنوع و گوناگونی رنگ هاست. هیچ فصلی مانند بهار، به این رنگارنگی نیست و راز شادابی، آرامش روحی و تهییج روانی انسان ها در این فصل را باید در نگریستن به آن همه منظره های رنگارنگ و توجه به رنگ های سرخ، سفید، ارغوانی، بنفش و رنگ های گوناگون دیگر جست وجو کرد.

«این رنگ ها به ویژه در فصل بهار، افزون بر آثار و خواصی که هرکدام از آنها دارند و جلوه و زیبایی ویژه ای به محیط زندگی انسان می بخشند، سرچشمه برخورداری های روحی و روانی بس مهمی برای انسان می باشند. اگر رنگ ها نبودند و همه جا تنها رنگ سیاه و سفید بود، انسان از لذت و موهبت بس بزرگی محروم می گشت و این محرومیت، مقدمه آشفتگی های روحی و روانی برای او می شد. زندگی در محیطی که یکرنگ بوده و از تنوع رنگ ها در آن خبری نباشد، برای انسان بسی خسته کننده و یک نواخت است و طبعاً روح او را کسل و آزرده و حتی گاهی بی تفاوت می سازد. این جنبه، علاوه بر امتیازات دیگری است که هریک از رنگ ها از نظر تحریک و تهییج روانی یا آرام بخش یا مفرح بودن دارند. آن همه دعوت قرآن از بشر به سیر و نظر در زمین و آسمان و تماس با طبیعت و تأمل در چگونگی آفرینش آنها، افزون بر جنبه بارور ساختن خرد انسان ها و رشد بخشیدن جنبه های علمی و فرهنگی آنان، اثرات آرام بخشی و حفظ تعادل روحی نیز مورد توجه بوده است.2 فراموش نکنیم که جهان هنر، مدیون تنوع رنگ هاست. البته منظور از هنر، تنها نقاشی نیست که مایه اصلی اش شکل ها و رنگ هاست، بلکه حتی شعر و موسیقی و حجّاری و مجسمه سازی و غیره نیز محصول دیگری از تنوع رنگ ها در عالم طبیعت است».3

خداوند در آیات قرآن کریم به رنگ ها بی توجه نبوده و از رنگ هایی چون رنگ زرد و سبز سخن گفته است. برای مثال، در سوره بقره و در ماجرای بهانه جویی های بنی اسرائیل و عذرتراشی های آنان درباره گاوی که خداوند به ذبح آن دستور داده بود، آمده است خداوند فرموده رنگ آن گاو باید زرد باشد: «إِنّها بَقَرَةٌ صَفْراءُ فاقِعٌ لَوْنُها تَسُرّ النّاظِرینَ؛ آن، ماده گاوی است زرد یک دست و خالص که رنگش بینندگان را شاد می کند.» (بقره: 69) در این آیه خداوند، از رنگ زرد به عنوان رنگی که نگاه به آن مایه ایجاد سرور در قلب می شود، یاد کرده است.

در قرآن کریم در چند مورد، افزون بر بیان ویژگی های زندگی بهشتیان، رنگ بالشی که آنان بر آن تکیه می زنند و لباسی که می پوشند، سبز معرفی شده است: «مُتّکئینَ عَلی رَفْرَفٍ خُضْرٍ؛ بر بالش سبز تکیه زده اند.» (الرحمن: 76) در آیه ای دیگر می خوانیم: «وَ یلْبَسُونَ ثِیابًا خُضْرًا مِنْ سُنْدُسٍ وَ إِسْتَبْرَقٍ؛ و جامه هایی سبز از پرنیان نازک و حریر می پوشند». (کهف: 31)

«بی گمان رنگ سبز که در فصل بهار به فراوانی دیده می شود، رنگ وسط و متعادل است و اثر مفرح و آرام بخشی ملایم دارد. از این رو، سبز روشن برای محیط کار و زندگی، رنگ مناسبی است و تماس مداوم با آن، اشکالی ایجاد نمی کند؛ زیرا به علت متعادل بودن خواص آن از جهات مختلف، نه تولید واکنش های پی در پی روانی و عصبی می کند که منتهی به هیجان و عدم اعتدال شود و نه اثرات آرام بخشی آن چنان زیاد است که از شادابی و فعالیت انسان بکاهد».4

[CENTER][COLOR="#FF0000"]ارغوان ریخته بر دکه خضر5ای چمن

همچنان است که بر تخته دیبا دینار

سیب را هر طرفی داده طبیعت رنگی

هم بر آن گونه که گلگونه کند روی نگار6
[/COLOR][/CENTER]

1. دیوان حافظ، ص 323، غزل 430.
2. احمد صبوری اردوبادی، آیین بهزیستی اسلام، ج 2، ص 42.
3. همان، ص 51.
4. آیین بهزیستی اسلام، ج 1، صص 47 و 48.
5. سبز.
6. کلیات سعدی، ص 663.