چگونگی ضربت خوردن حضرت علی(علیه‎السلام)

[COLOR=#000000][FONT=tahoma]چگونگی ضربت خوردن حضرت علی(علیه‎السلام)[/FONT][/COLOR]


[COLOR=#000000][FONT=tahoma]چگونگى ضربت خوردن حضرت علی(علیه‎السلام) در نوشته تاریخ‎نویسان پیشین یكسان نیست. در حالى كه طبرى و ابن سعد و دیگران نوشته‏اند: «چون(حضرت علی علیه السلام) از سایبانى كه به مسجد مى‏رسد، بیرون شد، ابن ملجم او را ضربت زد.» یعقوبى كه تاریخ او پیش از اینان نوشته شده گوید: «پسر ملجم از سوراخى كه در دیوار مسجد بود، شمشیر بر سر او زد.» اما نوشته ابن اعثم كه هم عصر طبرى است، با نوشته آنان مخالف است و با آنچه میان شیعیان مشهور است مطابق مى‏باشد. وى چنین مى‏نویسد:


[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]«پسر ملجم شمشیر خود را برداشت و به مسجد آمد و میان خفتگان افتاد. على(علیه‎السلام) اذان گفت و داخل مسجد شد و خفتگان را بیدار مى‏كرد، سپس به محراب رفت و ایستاد و نماز را آغاز كرد ، به ركوع، و سپس به سجده رفت. چون سر از سجده نخست برداشت، ابن ملجم او را ضربت زد و ضربت او بر جاى ضربتى كه عمرو پسر عبدود در جنگ خندق بدو زده بود آمد. ابن ملجم گریخت و على در محراب افتاد و مردم بانگ برآوردند امیرمؤمنان كشته شد.»(1)

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]بلاذرى به روایت خود از حسن بن بزیع آرد: «چون پسر ملجم او را ضربت زد گفت: فزت و رب الكعبة و آخرین سخن او این آیه بود. «و من‏ یعمل مثقال ذرة خیراً یره و من یعمل مثقال ذرة شراً یره.»(2)

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]روایت‎هاى شیعى و برخى از روایت‎هاى اهل سنت نیز با آنچه ابن اعثم نوشته مطابقت دارد.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]بهرحال امام را از مسجد به خانه بردند. دیرى نگذشت كه قاتل را دستگیر كرده و نزد او آوردند. بدو فرمود:

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]ـ «پسر ملجمى؟»

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]ـ «آرى!»

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]ـ «حسن او را سیر كن و استوار ببند! اگر مُردم او را نزد من بفرست تا در پیشگاه خدا با او خصمى كنم و اگر زنده ماندم یا مى‏بخشم یا قصاص مى‏كنم.»

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]ابن سعد نوشته است امام فرمود:

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]ـ «بدو خوراك نیكو دهید و در جاى نرمش بیارمانید.» و هم او نوشته است روزى كه على مردم را براى بیعت مى‏خواند ابن ملجم دوبار براى بیعت پیش آمد و على او را راند سپس فرمود از پیغمبر شنیدم او ریش مرا از خون سرم رنگین خواهد كرد. امام در آخرین لحظه‏هاى زندگى فرزندان خود را خواست و به آنها چنین وصیت كرد:

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]«شما را سفارش مى‏كنم به ترسیدن از خدا، و این كه دنیا را مخواهید هر چند دنیا پى شما آید. و دریغ مخورید بر چیزى از آن كه به دستتان نیاید و حق را بگویید، و براى پاداش ‏[آن جهان‏] كار كنید و با ستمكار در پیكار باشید و ستمدیده را یار. و شما و همه فرزندانم و كسانم و آن را كه نامه من بدو رسد سفارش می‎كنم به ترس از خدا و آراستن كارها و آشتى با یكدیگر، كه من از جد شما شنیدم، می‎گفت: آشتى دادن میان مردم بهتر است از نماز و روزه سالیان.»

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]خدا را، خدا را درباره یتیمان، آنان را گاه گرسنه و گاه سیر مدارید و نزد خود ضایعشان مگذارید. خدا را، خدا را. همسایگان را بپایید كه سفارش شده پیامبر شمایند، پیوسته درباره آنان سفارش مى‏فرمود چندان كه گمان بردیم براى آنان ارثى معین خواهد نمود.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]خدا را، خدا را، درباره قرآن، مبادا دیگرى بر شما پیشى گیرد در رفتار به حكم آن.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]خدا را، خدا را، درباره نماز كه ستون دین شماست.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]خدا را خدا را در حق خانه پروردگارتان! آن را خالى مگذارید، چندانكه در این جهان ماندگارید كه اگر [حرمت‏] آن را نگاه ندارید به عذاب خدا گرفتارید.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]خدا را خدا را، درباره جهاد در راه خدا به مال‎هاتان و به جان‎هاتان و زبان‎هاتان، بر شما باد به یكدیگر پیوستن و به هم بخشیدن. مبادا از هم، روى بگردانید و پیوند هم را بگسلانید.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]امر به معروف و نهى از منكر را وامگذارید تا بدترین شما حكمرانى شما را بر دست گیرند، آنگاه دعا كنید و از شما نپذیرند. پسران عبدالمطلب! نبینم در خون مسلمانان فرو رفته‏اید و دست‎ها را بدان آلوده، و گویید امیرمؤمنان را كشته‏اند. بدانید جز كشنده من نباید كسى به خون من كشته شود.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]بنگرید! اگر من از این ضربت او مُردم، او را تنها یك ضربت بزنید و دست و پا و دیگر اندام او را مبرید كه من از رسول خدا(صلی الله علیه و آله) شنیدم مى‏فرمود: «بپرهیزید از بریدن اندام مرده، هر چند سگ دیوانه باشد.»(3)

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]اندك اندك آرزوى او تحقق مى‏یافت و بدانچه مى‏خواست نزدیك مى‏شد. او از دیرباز، خواهان شهادت بود و مى‏گفت:

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]«خدایا بهتر از اینان را نصیب من دار و بدتر از مرا بر اینان بگمار!»

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]على(علیه‎السلام) به لقاء حق رسید و عدالت، نگاهبان امین و بر پا دارنده مجاهد خود را از دست داد، و بى‏یاور ماند. ستمبارگان از هر سو دست به حریم آن گشودند و به اندازه توان خود اندك اندك از آن ربودند، چندانكه چیزى از آن بر جاى نماند. آنگاه ستم را بر جایش نشاندند و همچنان جاى خود را می‎دارد تا خدا كى خواهد كه زمین پر از عدل و داد شود، از آن پس كه پر از ستم و جور شده است.

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]چون على(علیه‎السلام) را به خاك سپردند. امام حسن(علیه‎السلام) به منبر رفت و گفت:

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]«مردم! مردى از میان شما رفت كه از پیشینیان و پسینیان كسى به رتبه او نخواهد رسید. رسول الله پرچم را بدو می‎داد و به رزمگاهش می‎فرستاد و جز با پیروزى باز نمى‏گشت. جبرئیل از سوى راست او بود و میكائیل از سوى چپش. جز هفتصد درهم چیزى به جاى ننهاد و مى‏خواست با آن خادم بخرد.»(4)

[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]جز وصیت كوتاهى كه نوشته شد، از امام وصیت‏هاى دیگرى نیز در سندهاى قدیمى دیده مى‏شود. برخى از آنها را پیش از ضربت خوردن فرموده و برخى را پس از آن كه متوجه دیدار خدا گردید.

[/FONT][/COLOR]

[COLOR=#000000][FONT=tahoma]پى‏نوشت‎ها:
[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]1. تاریخ ابن اعثم، ج 4، ص 140ـ 139 .
[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]2. انساب الاشراف، ص 499 .
[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]3. نامه 47 .
[/FONT][/COLOR]
[COLOR=#000000][FONT=tahoma]4. طبقات، ج 3، ص 26 .
[/FONT][/COLOR]

[COLOR=#000000][FONT=tahoma]برگرفته از کتاب على از زبان على، دكتر سید جعفر شهیدى .[/FONT][/COLOR]