برج خاموش در یزد

دخمه یا قلعه خاموشان (برجهای خاموش)، این سه ساختمان پرعظمت از بین دیگر ساختمانهایی که بر بلندای تپه وجود داشته اند باقی مانده اند، این بناها در مجاورت یزد (در حدود ۱۵ کیلومتری جنوب غرب ) قرار دارند جاییکه جسد زرتشیان را به پای برج می آوردند و تشریفات مذهبی ای را در حضور اقوام و آشنایان فرد مرده انجام می دادند، سپس کشیشان جسد را به داخل برج می بردند و آنرا بر روی سنگهای مسطح کف زمین قرار می دادند، بدین گونه با دوری از خاک، آب و آتش (عناصر الهی که آلوده کننده هستند)، روح فرد مرده متعلق به اهورامزدا می‌شد. بعد از مدتی کوتاه کلاغ‌ها و لاشخورها جسد را از هم می‌دریدند و تکه تکه می‌کردند، پس ازآن استخوان‌ها را بدرون چاله‌ای در مرکز برج می انداختند.

در پای برج‌ها بقایای ساختمان‌هایی دیده می‌شود که زمانی در مراسمهای تشییع جنازه به کار می رفت. هنگامیگه هنوز از برج‌ها برای تدفین زرتشتیان استفاده می‌کردند، تنها کشیش‌ها اجازه ورود به درون برج‌ها را داشتند. امروزه بازدید برخی ازآنها برای عموم آزاد است.

در داخل این تپه ساختمانهای زرتشتی متروکه دیگری هم وجود دارند که شامل یک چشمه خشک شده، یک آشپزخانه و یک دستشویی می‌شوند. سنت قرار دادن اجساد در برج خاموش در حدود پنجاه سال پیش در دنیای زرتشتیان منسوخ شد و ازآن زمان آتش جاودانه به درون آتشکده تازه ساخته شده در مرکز شهر یزد انتقال یافت. در حقیقت، از این برج‌ها تا سال ۱۹۸۷ و تا زمانی که همه اجساد زرتشتیان را در قبرستان پای برج‌ها دفن کردند استفاده می‌شد.